sampady

مساحت حوضه ی آبریز خزر در مجموع 5/3 میلیون كیلومتر مربع می‌باشد (Radionov, 1994), كه در بین كشورهای ایران، تركمنستان، آذربایجان، روسیه و مقداری از خاك تركیه توزیع شده است.

حوضه آبریز خزر و موقعیت جغرافیایی و رودخانه های وارد به آن

رودخانه‌های مهمی كه از بخش‌های مختلف ساحل خزر وارد این دریاچه می‌شوند عبارتند از:

- رودخانه ولگا، اورال، امبا در بخش شمالی كه 87% آب حوضه را تأمین می‌كنند. رودخانه ولگا به تنهایی 4/1 میلیون كیلومتر مربع از مساحت كل حوضه آبریز را به خود اختصاص داده است .(Kroonenberg et al., 1997)

- رودخانه‌های بخش غربی شامل كورا، ترك، سولاك 7% آب وارد خزر می‌نمایند.

- رودخانه‌های سواحل جنوبی خزر چون سفید رود، هراز، ارس حدود 5% از آب‌دهی را به خود اختصاص داده‌اند.

حوضه آبریز خزر در بخش جنوبی با مساحتی در حدود 256000 كیلومتر مربع یكی از حوضه‌های آبریز وسیع ایران می‌باشد و به صورت نواری از شمال غربی آذربایجان شروع می‌شود و بعد از طی دامنه‌های شمالی البرز تا شمال غربی خراسان ادامه می‌یابد. در بخش حوضه آبریز رودخانه قزل‌اوزن قسمتی از این حوضه تا كوههای زاگرس و كردستان ادامه دارد (افشین، 1373).

       حوضه ی آبریز خزر دارای شیب زیادی بوده و بیشترین اختلاف ارتفاع حوضه‌های آبریز كشور (بالغ بر 5500 متر) را به خود اختصاص داده است  (جعفری، 1379). در حدود 866 رودخانه بزرگ و كوچك كه اكثراً از ارتفاعات البرز شمالی سرچشمه می‌گیرند در این بخش جریان دارند.

  حوضه ی آبریز خزر در بخش ایران به علت گستردگی زیاد و تنوع مناطق آبگیر و رودخانه‌های وارد شده به آن ‌به شش زیر حوضه تقسیم شده است (افشین، 1373).

 توزیع حوضه آبریز دریای خزر در مناطق مختلف (The Caspian Sea, 1986; Afshin, 1994)